Gustav Klimt

Gustav Klimt: goud, ornament en de Weense avant-garde

Gustav Klimt werd in 1862 geboren in Baumgarten bij Wenen, als zoon van een graveur. Hij studeerde aan de Kunstgewerbeschule, waar hij een gedegen ambachtelijke opleiding ontving in muurschildering en decoratieve kunst. Samen met zijn broer Ernst en vriend Franz Matsch vormde hij een succesvol decorateursatelier dat opdrachten uitvoerde voor theaters en openbare gebouwen in heel Oostenrijk-Hongarije.

In 1897 richtte Klimt de Wiener Secession op, een groep kunstenaars die brak met het academische establishment. Als eerste voorzitter van deze beweging werd hij een van de drijvende krachten achter de Jugendstil in Wenen. Zijn controversiele faculteitsschilderijen voor de Universiteit van Wenen — die hem werden teruggestuurd vanwege hun vermeende obsceniteit — markeerden een definitieve breuk met de officiële kunstwereld. Vanaf dat moment werkte Klimt voornamelijk in opdracht van particuliere verzamelaars, met name uit de welgestelde Joodse bourgeoisie van Wenen.

De stijl van Klimt herkennen

Het werk van Klimt is herkenbaar aan een aantal opvallende kenmerken:

• Goud en ornament: Klimts zogenaamde "Gouden Fase" (circa 1903-1910) kenmerkt zich door het gebruik van bladgoud en decoratieve patronen die de achtergrond en kleding van zijn figuren vullen. De invloed van Byzantijnse mozaieken, Japanse kunst en Art Nouveau is direct zichtbaar.

• Vlakke compositie met diepte in het gezicht: Klimt combineerde platte, tweedimensionale decoratieve vlakken met realistisch geschilderde gezichten en handen. Die tegenstelling — abstract ornament versus menselijke expressie — is kenmerkend voor zijn rijpe werk.

• Erotiek en symboliek: Klimts vrouwenportretten bevatten een openlijke erotische spanning, zowel in de houdingen als in de symbolische patronen. Tegelijk verwijzen de ornamentale motieven naar thema's als vruchtbaarheid, vergankelijkheid en de cyclus van het leven.

• Decoratieve totaalkunst: Als kind van de Jugendstil maakte Klimt geen onderscheid tussen vrije en toegepaste kunst. Zijn ontwerpen voor het Stoclet-fries in Brussel — een mozaiek voor een privewoning — behoren tot zijn belangrijkste werken en illustreren dit ideaal van Gesamtkunstwerk.

Net als Amedeo Modigliani was Klimt gefascineerd door het menselijk portret, maar waar Modigliani werkte met langgerekte vormen en maskerachtige stilering, koos Klimt voor ornamentale rijkdom en goud. Claude Monet deelt met Klimt de liefde voor kleur en licht, terwijl Gerdine Duijsens in haar hedendaagse vrouwenportretten eenzelfde decoratieve expressiviteit toont.

Klimt-collectie bij Kunst & Kadootjes

Bij Kunst & Kadootjes vind je een wisselende collectie van Klimt-replica's en decoratieve objecten, verkrijgbaar vanaf € 30. De collectie omvat replica's van De Kus in meerdere formaten, De Vervulling (Stoclet-fries), Portret van Adele Bloch-Bauer, Hoop II, De Drie Levensfasen van de Vrouw en QB-art kubussen met Klimt-motieven. Het gaat om museumreplica's en decoratieve objecten, geen originele werken.

Voor wie is Klimt een goed cadeau?

Een Klimt-object past bij liefhebbers van Jugendstil, Art Nouveau en Weense cultuur. De Kus is een van de meest herkenbare kunstwerken ter wereld en een prachtig cadeau voor Valentijnsdag, een huwelijk of Moederdag. Het is een sterk cadeau voor iemand die houdt van decoratieve kunst, goudtinten in het interieur of de sfeer van het Wenen rond 1900.

De QB-art kubussen zijn een hedendaags alternatief voor wie een Klimt-verwijzing wil zonder een klassieke replica. Ze passen in een modern interieur en zijn compacter dan de figuratieve beelden.

Minder geschikt voor wie houdt van strakke, minimalistische kunst. Klimts werk is per definitie decoratief en rijk — het vult een ruimte. De goudkleurige, ornamentale stijl kan in een sober interieur overweldigend zijn. Ook de erotische ondertoon van sommige werken is niet voor iedereen gepast als cadeau.

Bekijk ook

Vind je Gustav Klimt mooi? Bekijk dan ook Amedeo Modigliani, Claude Monet en Gerdine Duijsens in ons assortiment.

Veelgestelde vragen over Gustav Klimt